Tạp chí Phương Đông giới thiệu tới độc giả bài viết nghiên cứu vai trò của Tây Ban Nha trong cuộc can thiệp quân sự của liên minh Pháp – Tây Ban Nha vào Việt Nam giữa thế kỷ XIX, đăng trên Tạp chí Rivista di Studi Politici Internazionali (Nghiên cứu Chính trị Quốc tế) tập 42, năm 1975. Dựa trên các nguồn tư liệu ngoại giao, tác giả làm rõ động cơ, mức độ tham gia và chính sách của Madrid trong chiến dịch tại Nam Kỳ.
Có thể nói rằng, gốc rễ của tất cả các thiết chế An Nam chính là niềm tin tôn giáo và đạo đức. Dù là trong việc tổ chức cả vương quốc, làng xã, gia đình, quyền sở hữu, hay tư pháp… ở đâu tôn giáo, tín ngưỡng và đạo đức cũng đều có ảnh hưởng.
Tạp chí Phương Đông trích đăng cuốn “Việt - Hoa thông sứ sử lược” (do Quốc học Thư xã xuất bản năm 1943) giới thiệu tới bạn đọc về các nghi lễ tiếp rước sứ Trung Hoa và lễ tấn phong thời Hậu Lê và đời Vua Minh Mạng.
Qua hai bức thư riêng gửi gia đình của một viên chức Pháp viết tại Hà Nội năm 1884, bản dịch và chú giải của Bình Nguyên Lộc giúp người đọc thấy được một cái nhìn ngoại quốc vừa tò mò, vừa phiến diện nhưng giàu chi tiết về sinh hoạt Tết, nếp ở, y phục và tập tục xã hội của người Annam trong bối cảnh giao thời đầy biến động.
Ít có dân tộc nào đã chiến đấu và chịu đựng nhiều như người An Nam. Nỗi đau khổ, mà đặc biệt là nỗi khổ trong cảnh bị trị chắc chắn đã góp phần làm chủng tộc này mang vẻ ngoài lãnh đạm. Khí hậu cũng vậy. Cư trú suốt hàng nghìn năm trong các vùng nóng ẩm không thể không khiến người An Nam giữ diện mạo trầm lặng, tập trung.
Thành tựu nghiên cứu hàng trăm năm qua của sử học Việt Nam đã xác định rõ cơ sở khoa học cương vực của nước Văn Lang và nước Âu Lạc. Đó cũng là cơ sở đầu tiên cho quá trình hình thành lãnh thổ Việt Nam thống nhất trong các thời kỳ tiếp theo.
Tôi đến nơi vào buổi tối. Tại chốn biên viễn của xứ Đông Dương này, điều khiến tôi ngạc nhiên trước hết là thấy gần như toàn bộ đàn ông trong vùng đều đội mũ lưỡi trai hoặc mũ mềm bằng nỉ đen.
Ngoài khơi mũi Saint Jacques (Vũng Tàu), con tàu dừng lại ở mỏm núi mà một trong ba đỉnh của nó có ngọn hải đăng. Tàu treo cờ, chờ thủy triều lên. Và rồi kìa – nó đang tiến vào sông Sài Gòn – nó đang tiến vào xứ Đông Dương.
Cách đây gần 100 năm, tiểu thuyết gia người Pháp Pierre Billotey đã có loạt bài du ký về Việt Nam với tựa đề “Đông Dương quanh co”, được đăng trên các số tạp chí Les annales – politiques et littéraires (Biên niên sử – Chính trị và Văn học) năm 1928. Dưới ngòi bút của tác giả, Đông Dương hiện ra như tấm gương phản chiếu vẻ đẹp đầy cuốn hút giữa lòng Viễn Đông huyền bí.
Nhân dịp kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9, Tạp chí Phương Đông mời quý độc giả cùng hồi tưởng lại bầu không khí cách mạng sôi sục trên khắp cả nước vào những ngày tháng 8/1945 qua các bài báo được xuất bản ngay trong giai đoạn 1945-1946
Trong hàng lãnh tụ nghĩa quân người ta để ý đến Nguyễn Trung Trực ở điểm ông tuy thuộc thành phần bình dân (ông làm ruộng và đánh cá, sinh quán ở Tây An) nhưng tấm lòng vị nước vị dân không thua một ai trong thời của ông.
![Tết Hà Nội gần 150 năm trước dưới mắt một người Pháp[1]](https://ordi.vn/wp-content/uploads/2026/08/thumbs/z7356965313762_a88f69449bc3fd8d8adb086c24f7c15f-1024x800-612-406.jpg "Tết Hà Nội gần 150 năm trước dưới mắt một người Pháp[1]")
