Từ những cuộc gặp gỡ với Chủ tịch Hồ Chí Minh vào các thập niên 40, 50 và 60 của thế kỷ XX, nhà báo Pháp Jean Lacouture đã tìm cách lý giải bức chân dung của một người cộng sản giản dị nhưng lại có khả năng khiến nhiều cường quốc phải chao đảo.
Việc chọn Diệm phản ánh thực trạng khó khăn trong việc lựa chọn những phần tử không Việt Minh. Những lãnh tụ không Việt Minh khác thì hoặc là có quốc tịch Pháp hoặc là có quá khứ hợp tác với Pháp… Diệm có chỗ hấp dẫn là ông đã chống cả Pháp lẫn Cộng sản và được biết tiếng trong nước là một người quốc gia.
Tôn giáo, đặc biệt là Công giáo, đã đóng vai trò như một công cụ quan trọng đầu tiên để Hoa Kỳ, cụ thể là CIA, sử dụng để tạo vốn chính trị cho Ngô Đình Diệm ngay sau khi Hiệp định Geneve được ký kết.
Trong bầu không khí trầm trọng của Chiến Tranh Lạnh tại Đông Á và Đông Nam Á, sự giới thiệu ông Fishel với ông Diệm đã diễn ra thông qua các nỗ lực của Komatsu Kiyoshi, một văn sĩ và thông dịch viên người Nhật, cũng là một người hoạt động chính trị độc lập.
Một trong những người biện hộ ngoài chính quyền hiển hiện nhất cho sự can dự của Hoa Kỳ tại Việt Nam như một sự phòng vệ cho quốc gia và bản thân chế độ dân chủ là Francis Cardinal Spellman, tổng giám mục Công Giáo La Mã ở New York.